Tarih

Pek de İlerlemediğimizi Gösteren 8 Ortaçağ Metni

Birkaç yüzyıl geçti ve feodalizm edebiyatı hâlâ sınıf, kadın ve cinsellik hakkında sorular soruyor. Alice Lesperance Mantık çerçevesinde bakıldığında pek çoğumuz Ortaçağ dönemini geçmişteki bir zaman olarak değerlendiririz. Kadınların ikinci sınıf vatandaş olarak görüldüğü, kadın düşmanlığının yasalken eşcinselliğin yasak olduğu ve dinin her şeyi kontrol ettiği bir dönem. Ancak Ortaçağ aynı zamanda zengin ve karışık […]

Endülüs Medeniyeti Üzerine

Emevilerin 850 yılında hilafeti ilan ettikleri dönemde büyük maddi harcamalarla Kurtuba’da yeni kütüphaneler yapılıyor, Arapça ile yazılmış eserlerin yanı sıra Latince kitaplarla da basılı şiir, felsefe ve bilim gibi daha birçok alanda kültür envanteri oluşturuluyor, Eflatun ve Aristo okunabiliyordu. Hasan Parlak Abbasilerin katliamından kurtulabilen Emevi hanedanı mensubu Abdurrahman, 750 yılında Şam’ı terk etmişti. Yolculuğunun sonunda […]

Güzelleşmek İçin Ölmek

Daha güzel görünmek yahut kusurlarını örtmek uğruna başka kadınlar da öldüler. Murat Erdin Tarih boyunca kadınlar güzel görünmek için akıl almaz şeyler yaptılar. Dudaklarını daha kırmızı göstermek için iğne batırıp kanatanlar, küçük ayaklı görünebilmek uğruna kendi ayağından 3-4 numara küçük ayakkabıyla dolaşanlar, zayıflamak için her yemekten sonra kendini zorla kusturanlar kimseyi şaşırtmazdı. Bütün gün tarlada […]

Diller Ölüyor…

UNESCO’nun tahminlerine göre dünyada toplam 6.000 dil var. Bu sayının neredeyse yarısı yok olma tehlikesiyle karşı karşıya. Tehlikede olan dillerin başında yerli dilleri geliyor. Dünyanın dört bir yanında diller yok olma tehlikesiyle karşı karşıya: Almanya’da yaklaşık 7 bin kişi tarafından konuşulan Aşağı Sorbca dili tehdit altındayken, Kuzey Amerika’daysa yaklaşık 250 kişinin anadil olarak konuştuğu olan […]

Organ Nakli Yolunda Frankeştayn’ın Köpekleri

“Kullanılan teknik operasyon boyunca beyin kan akımını sürekli olarak muhafaza etmesinden dolayı, kritik evrenin iki-üç dakika olduğu düşünüldüğünde dahicedir.” Dr. Necati Çıtak 100. Doğum yılında Demikhov’a saygıyla… 1934 yılında köyünü terk edip Moskova Üniversitesi’ne biyoloji eğitimi almak için geldiğinde belki de hayatındaki ilk meydan okuma ile karşı karşıya kalmıştı. Tüm yeni öğrenciler beyaz bir gömlek […]

Osmanlılarda Kütüphaneler ve Kütüphanecilik

Osmanlı Devleti içerisinde önemli vakıf kurumlarından biri de kütüphanelerdir. Kütüphaneler XV. yüzyıldan itibaren Osmanlı eğitim-öğretimine ve bilimsel yaşamına önemli katkılar yapmış kurumlar olarak karşımıza çıkıyor. XVII. yüzyıldan başlayarak Osmanlı Devletinin siyasi, askeri ve dolayısıyla ekonomik açıdan sorunlar yaşamasıyla kütüphanelerin de toplumdaki bilimsel ve kültürel etkisi azalmıştır. Osmanlı Devleti ele alındığında kütüphane kültürü tarih içinde çeşitli siyasal […]

Osmanlılarda Sahaflık ve Sahaflara Dair 10 Bilgi

Sahaflık, Osmanlı İmparatorluğu’nda önde gelen ve dikkat çeken mesleklerden biri olmuştur. Osmanlı entelektüel ve kültürel tarihini, kitap üretimini, piyasasını, ticaretini, okuma kültürünün ne durumda olduğunu ve sahaflık mesleğinin nasıl icra edildiğini merak ediyorsanız, İsmail E. Erünsal’ın Osmanlı sahaflığının yaklaşık dört asırlık tarihini incelediği kitabı Osmanlılarda Sahaflık ve Sahaflar‘a mutlaka bir göz atmalısınız. Osmanlıların okuma alışkanlıklarının olmadığı, […]

Lekeli Humma – 100 Yıl Önce 100 Yıl Sonra

Tıp tarihinden açılmamış sayfalar… Kazan su ile doldurulup ocak yakılır. Sandığın içindeki ızgaralara elbise ve eşyalar yerleştirilir. Kazanla sandık arasından buhar çıkmaya başlayınca çengellerle sıkıştırılır. Yarım saat beklendikten sonra eşya çıkarılır. Dezenfeksiyon böylelikle tamamlanmıştır. Necati Çıtak “Harbin başlamasından bir hafta sonra hastanenin 300 yatağı da doldu. Berbat bir bakım ve tedavi örneği verdik. Otoklav olmadığından […]

Güney Amerika’ya Kaçan Savaş Suçlusu 7 Nazi

Müttefik kuvvetlerin İkinci Dünya Savaşı’nda Almanya’yı yenmesinin ardından Avrupa, Adolf Hitler’in Nazi Almanyası’nın cellatları için güvensiz bir yere dönüşmüştü. Binlerce Nazi memuru, yüksek düzey parti yöneticileri, komutanlar ve işbirlikçiler Güney Amerika’ya, özellikle Arjantin, Şili ve Brezilya’ya iltica edebilmek için Atlantik üzerinden yola çıktı. Arjantin, yüzlerce Alman vatandaşına kapılarını açmış ve savaş sırasında Almanya ile yakın ilişkide […]

Konstantinopolis

Konstantinopolis, önce Doğu Roma İmparatorluğu adıyla kurulan ve Batı Roma İmparatorluğu’nun yıkılmasından sonra zamanla adı Bizans İmparatorluğu’na dönüşen devletin 395’te başkenti oldu. Konstantinopolis erken ortaçağda dünyanın en parlak ve zengin şehriydi. Şehir ve güneyindeki Theodosius Limanı, 13. yüzyıla dek dünyanın en büyük ticaret merkezlerinden biri olarak kaldı. (308)