Home Ne Haber Francis Ford Coppola ile Kitaplar Üstüne: “Her kitabın bana katacak bir şeyleri olduğuna inanırım.”
Francis Ford Coppola ile Kitaplar Üstüne: “Her kitabın bana katacak bir şeyleri olduğuna inanırım.”

Francis Ford Coppola ile Kitaplar Üstüne: “Her kitabın bana katacak bir şeyleri olduğuna inanırım.”

341
0

Oku­du­ğum tüm kitap­lar yaz­ma sana­tı­mı geliş­ti­recek ders­ler nite­li­ğin­de. Zaten güzel bir şey­ler oku­yun­ca, yaz­mak için de heves­le­ni­yor­su­nuz.

En çok Baba üçle­me­siy­le tanı­dı­ğı­mız Fran­cis Ford Cop­po­la, İtal­yan asıl­lı yönet­men, film yapım­cı­sı ve yazar­dır. Live Cine­ma and Its Tech­ni­qu­es isim­li bir kita­bı da bulu­nan Cop­po­la, bir okur ola­rak ise genel­lik­le tarih, bilim, din ve fel­se­fe kitap­la­rı­nı oku­du­ğu­nu söy­lü­yor. Ayrı­ca, çok satan kitap­lar­dan pek hoş­lan­ma­dı­ğı­nı belir­ti­yor.

Şu sıra­lar komo­di­ni­niz­de duran kitap­lar neler?

FFC: Ste­fan Fatsis’ten Wild and Out­si­de: How a Rene­ga­de Minor League Revi­ved the Spi­rit of Base­ball in America’s Heart­land. Genel­lik­le komo­di­nim­de bir Kind­le bulun­du­ru­rum ama bu kita­bı bana bir arka­da­şım öner­di ve e-kitap ver­si­yo­nu yok­tu. İçin­de tam da merak etti­ğim bil­gi­ler var. O yüz­den okur­ken bir elim­de de kalem bulun­du­ru­yo­rum, sürek­li not­lar alı­yo­rum, bazı yer­le­rin altı­nı çizi­yo­rum. Kısa bir süre önce de Dark­ness at Noon roma­nı­nı oku­muş­tum ve biti­rin­ce neden büyük eser­ler ara­sın­da anıl­dı­ğı­nı anla­dım. Hari­ka bir hikâ­ye­de olma­sı gere­ken tüm öğe­le­ri barın­dı­rı­yor: Sürp­riz­ler, aydın­la­tı­cı bil­gi­ler, zaman­sız siya­si görüş­ler ve çar­pı­cı bir son. Oku­ma­sı çok keyif­li bir roman­dı. Aynı zaman­da Wal­ter Isaacson’ın yaz­dı­ğı Leonar­do da Vin­ci biyog­ra­fi­si­ni de oku­yo­rum. Bu biyog­ra­fi bana tarih­te­ki önem­li kişi­ler hak­kın­da çok şey bil­di­ği­mi­zi san­dı­ğı­mı­zı ama aslın­da hiç­bir şey bil­me­di­ği­mi­zi gös­ter­di.

Son zaman­lar­da oku­du­ğu­nuz en iyi kitap ney­di?

FFC: Lou­isa May Alcott’tan Küçük Kadın­lar. Ondan önce Necib Mahfuz’dan Kahi­re Üçle­me­si’ni ve Her­man Melville’den Typee roma­nı­nı oku­muş­tum. Onlar da çok iyiy­di.

Oku­ya­ca­ğı­nız kita­bı seçer­ken nele­re dik­kat edi­yor­su­nuz? Kitap yorum­la­rı­na ya da arka­daş­la­rı­nı­zın öne­ri­si­ne göre mi seçi­yor­su­nuz?

FFC: Bazen aldı­ğım duyum­la­ra bazen de zev­ki­ne güven­di­ğim bir arka­da­şı­mın öne­ri­siy­le. Fakat asla o sıra­da üstün­de çalış­tı­ğım konuy­la ilgi­li kitap­lar oku­mam. Daha çok kafa­mı dağıt­mak için, uyu­ma­dan önce biraz keyif­len­mek ve rahat­la­mak için oku­rum. Genel­lik­le kur­ma­ca roman, tarih, fel­se­fe, fizik, hüc­re­sel biyo­lo­ji türün­de kitap­lar oku­yo­rum. Ara sıra da günü­müz siya­set bili­miy­le ilgi­li ente­re­san kitap­lar oku­ma­yı sevi­yo­rum. Jos­hua Green’in Ste­ve Ban­non: Devil’s Bar­ga­in kita­bı buna güzel bir örnek.

Son zaman­lar­da oku­du­ğu­nuz bir kitap­tan öğren­di­ği­niz ente­re­san, önem­li bir şey­ler var mı?

FFC: Küçük Kadın­lar’dan aşkı, sev­gi­yi doğ­ru ifa­de etme­nin gös­te­riş­siz ve basit oldu­ğu­nu öğren­dim. Yok­sul­luk bize bu duy­gu­la­rı en içten şekil­de anlat­ma­yı, yaşa­ma­yı öğre­ti­yor.

Yakın zaman­da ilk defa oku­du­ğu­nuz bir kla­sik roman var mı?

FFC: Küçük Kadın­lar, Don Quijo­te ve My Ánto­nia.

Yaz­ma tar­zın­dan ilham aldı­ğı­nız çağ­daş bir yazar var mı?

FFC: Jeff­rey Euge­ni­des. Bakir İnti­har­lar’dan çok etki­len­miş­tim. Kızım Sofia’nın da oyna­dı­ğı ilk film. Aynı yaza­rın Midd­le­sex’ini de beğen­miş­tim.

Öykü yazar­la­rın­dan kim­le­ri beğe­ni­yor­su­nuz?

FFC: Hawt­hor­ne ve Poe’yu seve­rim. Robert Olen Butler’ın Fair War­ning’i de güzel­dir. John Collier’in öykü­le­ri­ni de beğe­ni­yo­rum.

Film yapım­cı­sı-yönet­men kişi­li­ği­niz için en ilham veri­ci, etki­le­yi­ci kita­bı sor­sak?

FFC: Joseph Conrad’dan Karan­lı­ğın Yüre­ği derim. Gus­ta­ve Flaubert’in yaz­dı­ğı her­han­gi bir metin de olur. Aynı şekil­de Wal­ter Scott’tan Ivan­hoe’nun da ben­de­ki etki­si büyük­tür.

Sine­ma­ya uyar­la­mak iste­di­ği­niz roman­lar, öykü­ler var mı? Kitap­la­rı bu göz­le okur musu­nuz?

FFC: Artık roman­la­ra bu şekil­de yak­laş­mı­yo­rum, sine­ma­da kul­lan­mak için mater­yal top­la­mı­yo­rum. Daha çok ken­di yaz­dı­ğım senar­yo­lar­la ilgi­le­ni­yo­rum. Oku­du­ğum tüm kitap­lar yaz­ma sana­tı­mı geliş­ti­recek ders­ler nite­li­ğin­de. Zaten güzel bir şey­ler oku­yun­ca, yaz­mak için de heves­le­ni­yor­su­nuz.

Şarap­lar­la ilgi­li favo­ri bir kita­bı­nız var mı?

FFC: Ale­xis Lic­hi­ne, Wines of Fran­ce.

Genel­lik­le kla­sik kur­ma­ca, tarih, bilim, din ve fel­se­fe üstü­ne oku­yo­rum. Çok satan­la­rı oku­du­ğum pek söy­le­ne­mez.

Ne zaman ve nasıl oku­mak­tan hoş­la­nır­sı­nız? Kâğıt bas­kı mı e-kitap mı ter­cih eder­si­niz? Sabah­çı mısı­nız­dır akşam­cı mı? Aynı anda tek kitap mı okur­su­nuz bir­den faz­la mı?

FFC: Eğer o sıra­lar çalış­tı­ğım konuy­la ilgi­li bir şey­ler oku­mu­yor­sam genel­lik­le uyu­ma­dan önce oku­ma­yı ter­cih ede­rim. Bir sefer­de tek kitap oku­rum ve onu bitir­me­den diğe­ri­ne baş­la­rım. Kindle’dan oku­ma­yı sevi­yo­rum. Neden diye sorar­sa­nız hem hafif, tut­ma­sı kolay hem ken­din­den aydın­lat­ma­lı hem de işa­ret­le­di­ğim bölüm­le­ri son­ra­dan bul­mak kolay.

Han­gi tür­ler­den hoş­la­nır­sı­nız, han­gi­le­rin­den kaçı­nır­sı­nız?

FFC: Genel­lik­le kla­sik kur­ma­ca, tarih, bilim, din ve fel­se­fe üstü­ne oku­yo­rum. Çok satan­la­rı oku­du­ğum pek söy­le­ne­mez.

Kütüp­ha­ne­niz­de­ki han­gi kita­bın var­lı­ğı bizi şaşır­tır­dı?

FFC: Bar­ba­ra Gre­go­rich, Women at Play: The Story of Women in Base­ball.

En sev­di­ği­niz roman karak­te­ri kim? İyi ya da kötü ola­bi­lir.

FFC: Savaş ve Barış’taki Natas­ha, Mon­te Kris­to Kon­tu’nda­ki Dang­lars ve Dark­ness at Noon’daki Glet­kin.

Çocuk­lu­ğu­nuz­da nasıl bir okur­du­nuz? Eli­niz­den düş­me­yen kitap­lar var mıy­dı?

FFC: Küçük­ken tüm masal­la­rı okur­dum, kreş­te de arka­daş­la­rı­ma anla­tır­dım. Hans Chris­ti­an Ander­sen ve Grimm Kar­deş­ler en sev­di­ğim yazar­lar­dan­dı. Daha son­ra­la­rı daha cid­di kitap­lar oku­ma­ya baş­la­yın­ca, sanı­rım on beş yaş­la­rın­day­dım, İhti­ras Tram­va­yı’nı oku­muş­tum ve bayıl­mış­tım.

Eğer ABD baş­ka­nı­na oku­ma­sı için bir kitap verecek olsay­dı­nız bu ne olur­du?

FFC: Bill McKib­ben, The End of Natu­re (Doğa­nın Sonu).

Ede­bi bir akşam yeme­ği dave­ti veri­yor­su­nuz diye­lim. Hayat­ta ya da değil, han­gi üç yaza­rı davet eder­di­niz?

FFC: Tols­toy, Fla­ubert ve Vir­gi­nia Woolf.

Sizi hayal kırık­lı­ğı­na uğra­tan bir kitap oldu mu? Ya da bitir­me­den yarı­da bırak­tı­ğı­nız?

FFC: Yol­da (Jack Kero­u­ac). Kita­ba baş­lar­ken daha güzel bir şey­ler bek­li­yor­dum. Fakat sev­sem de sev­me­sem de elim­de­ki kita­bı bitir­me­ye çalı­şı­rım her zaman. Her kita­bın bana kata­cak bir şey­le­ri oldu­ğu­na ina­nı­rım.

Henüz yazıl­ma­mış ama yazıl­sa seve­rek oku­rum dedi­ği­niz bir kita­bı tarif eder misi­niz?

FFC: “Moda Kader Değil­dir”: Bu kitap Ame­ri­ka­lı­la­ra iklim deği­şik­li­ği­nin ve ilaç lobi­si­nin kor­kunç etki­le­rin­den kaçın­ma­la­rı konu­sun­da yol gös­te­recek.

Oku­ma lis­te­niz­de sıra­da­ki kitap han­gi­si?

FFC: Leonar­do da Vin­ci’yi biti­re­yim de geri­si­ni son­ra düşü­nü­rüm.

Çevi­ren: Deniz Sal­dı­ran

(NY Times)

(341)

Yorumlar