Dr. Jekyll ile Bay Hyde - Tuhaf Bir Vaka
5 Aralık 2018 Edebiyat

Dr. Jekyll ile Bay Hyde - Tuhaf Bir Vaka


Twitter'da Paylaş
0

Dün ve bugün arasında bir fark varsa, belki de benliğimizdeki tezatlar yüzündendir. İskoç yazar Stevenson, Tuhaf Bir Vaka: Dr. Jekyll ve Bay Hyde adlı eserinde bu durumu fiziksel bir görünüme büründürmekle kalmamış, insanın buna bağlı olarak yaşadığı travmayı da okuyucuyla buluşturmuş. İnsanın mizacı kaç türlüdür? İyi ve kötü ya da aydınlık ve karanlıktan mı ibaret? Peki öyleyse bu ikisinden birini toplum yargılarına göre seçmek zorunda mıyız? Veyahut toplumun değer yargılarını mı öne çıkaracağız yoksa kendi hayatımızı kendi isteklerimize göre mi yaşayacağız?

Stevenson, Tuhaf Bir Vaka: Dr.Jekyll ve Bay Hyde ile insanın varoluşundan doğan tezatlığı ve sindirmeye çalıştığı kötü (toplumun değer yargılarına göre kötü) yönünü keşfedip bu iki ruh halinin tam bir ayrımını ortaya koyma merakıyla işe başlayan Dr. Jekyll'ı ve başına gelen trajik olayları anlatıyor. İnsanın içindeki iyi ve kötü tarafın içerilerde bir yerlerde sürekli savaşım halinde olduğunu, kişiliğin kendine has ahlaki ve değer yargılarına göre birisinin galip geldiği bir mücadeleyi William Golding’in Sineklerin Tanrısı eserinde de görmüştük. Bu kişilik bölünmeleri sürekli bir galip çıkarmış ve doğanın dengesi bu yönde ilerlemiştir. Dr.Jekyll ve Bay Hyde biraz da Habil ve Kabil’in tek bedende yaşamasına benzer.

1886 yılında Bournemouth’da akciğer kanaması nöbetleri geçirdiği sırada yatağında yazdığı bu roman herhalde ancak bu kafayla yazılabilirdi. Kimilerine göreyse Stevenson’ın bu eseri, insanı sanrılar gördürecek dozda alınan birtakım maddelerin etkisinde yazdığını da söyler. Gördüğü bir kâbus üzerine hayata geçen bu psikolojik çözümleme, dünyaca ünlü bir eser olarak karşımıza çıkmıştır. 1931 ve 1941 yapımı sinema filmleri de mevcuttur. Öyle ki Bugs Bunny ve Tweety gibi çizgi filmlerin bölümlerine dahi konu olmuştur.

Victoria dönemi İngiltere’sinde geçen roman zengin, soylu ve erdemli Doktor Jekyll’ın iyi ve kötüyü fiziksel olarak ortaya koyabilme merakıyla yaptığı deneyler sonucu bir ilaç oluşturmasıyla başlar. Bu merakının sebeplerinden biri de sürekli sindirmeye çalıştığı ama kendisini uzaklaştıramadığı, toplum tepkisinden korkarak gizlediği ancak buna artık tahammül edemediği aykırı yönleridir. Yaptığı kötülükleri, sonradan yaptığı iyiliklerle kapattığını düşünerek, geceleri hiç vicdan azabı çekmeden uyur. Ancak bu durumu kontrol altında tutmakta zorlanır. Düşünsenize, günün yorgunluğuyla uzandığınız yatağınızdan farklı bir kişi olarak kalkıyorsunuz!

Hikâye, Dr.Jekyll’ın yakın arkadaşı avukat Utterson, uşağı Poole gibi karakterlerin ağzından da anlatılırken itiraf noktasında can alıcı vuruşları doktorun kendisi yapar. Çok fazla konuşulacak konu var, ancak henüz rastlamamış bir okur için fazla ayrıntı bütün sürprizleri mahveder. Her yaştan insana hitap eden, bireylerin maruz kaldığı örseleyici durumları anlattığını belirtmeliyim. Beğenerek okuyacağınıza da eminim. Çünkü kendisinden önce yazılan hiçbir romana benzemeyen her roman, gerçek bir eserdir.


Twitter'da Paylaş
0

YORUMLAR


İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR