Jena'da profesörlük yapan Alman biyolog Ernst Haeckel'ın hayattaki en büyük tutkusu denizanalarıydı. Zaman zaman mitolojideki yılan saçlı Medusa figürüne referansla medusae olarak da adlandırılan şemsiye şeklindeki deniz canlıları, hayal gücünün şeklini Romantik dönemden alan Haeckel için doğanın hayat dolu ancak kırılgan güzelliğini yansitıyordu. Bunun da ötesinde semavi formlarıyla denizanaları, Heackel'a trajik bir şekilde henüz daha yirmi dokuz yaşındayken ölen karısı Anna Sethe'yı hatırlatıyordu.

Anna'yla dört yıldır nişanlı olan Haeckle 1862'de Jena Üniversitesi'nde Zooloji bölümünde yardımcı doçent olarak işe başlar. Bu iş, çifte evlenmelerine olanak tanıyacak ekonomik güvence sağlar. Aynı yıl Haeckel radiolaria (mikroskopik plankton) üzerine baş döndürücü görsellerle dolu bir kitap yayımlar. Çiftin evliliği sadece on sekiz ay sürer. Haeckel otuz yaş doğum gününü kutlayacağı ve radiolaria üzerine yazdığı kitapla ödül alacağı günde eşi Anna'yı ani bir apandis patlaması sebebiyle kaybeder. Üzüntüden çılgına dönen Haeckel için dünyanın sonu gelmiştir. Bir ay sonra arkadaşına yazdığı bir mektupta şöyle der: "İçim tamamen ölü, hiçbir şey yapmaya mecalim yok. Hayat, doğa, bilim umrumda bile değil. Saatler öylesine yavaş akıyor ki..." 

Haeckel uzun zaman sonra Akdeniz kasabası Nice'e ziyarette bulunur. Yürüyüş yaptığı bir gün karşısına çıkan gelgit havuzunda bir denizanası görür. Onu gördüğü ânı şöyle aktarır: "Zarif şemsiye şapkasının kenarlarından sarkan sarı saç gibi dokunaçlarını bir oraya bir buraya savuruşunu saatlerce mutlu mesut izledim." Haeckel gördüğü denizanasının eskizini çizer ve türün ismini Mitrocoma Anna (Anna'nın saç bandı) koyar. 

Denizanasıyla karşılaşmasından sonra hayatını denizanalarına adayan Haeckel, doğanın bu eşsiz güzellikleri üzerine birbirinden ihtişamlı görsellerle dolu üç cilt kitap yayımlar. Aşağıda bu görsellerden mütevazı bir seçki bulabilirsiniz. 

Çeviren ve hazırlayan: Alper Güngör
(Public Domain Review)