1. Fikrinizin kaynağı güncel toplum olsun
Margaret Atwood’a göre spekülatif kurmaca toplumda gizli kalan, henüz hayata geçirilmemiş olasılıkları ele alır. Spekülatif kurmacadaki teknolojik ya da fantastik unsurlar köklerini, türümüzün hâlihazırda yapabildiği ya da yapabilme yolunda ilerlediği şeylerden almalıdır.
2. Neden – Sonuç ilişkisi kurma kabiliyetinizi geliştirin
Spekülatif kurmacayı yönlendiren şey “eğer” sorusudur. Şöyle ya da böyle olsaydı nasıl olurdu diye başlayan sorular sormak ve bunlar üzerine düşünmek size olayların etkileyeceği karakterler oluşturmakta yardımcı olur. Karakterlerinizin ortaya çıkmasını sağlayacak ya da onları harekete geçirecek olayları şekillendirerek kurmaca yazınında önemli bir kabiliyet olan uzun bir hikâyeyi yarattığınız dünyaya sıkıştırma becerisini elde edersiniz.
3. Oluşturacağınız dünyanın kazananlarını ve kaybedenlerini belirleyin
Ütopyalar mevcut dünyadan çok daha iyisini, distopyalarsa daha kötüsünü anlatır. Fakat bu sabit bir zemin değildir. Çünkü birinin ütopyası ötekinin distopyası olabilir. Ya da her distopya içinde daha küçük ütopyalar içerebilir – yahut tam tersi. Sizin oluşturacağınız bu dünya kimin ütopyası ve kimin distopyası olacak?
4. Araştırma yapın
Paradoksal görünebilir ancak ister gerçekçi bir kurgu üzerinde çalışın ister spekülatif, detaylı bir araştırma yapmak (tarihsel gerçeklerden uzaklaşmayı tercih etseniz bile) projenizi inandırıcı kılmanıza yardımcı olur. Ele alacağınız konuya göre kendi dünyanızda geçerli olan kurallar yaratabilirsiniz. Belirleyeceğiniz bu kurallar işlediğiniz malzemeye ağırlık kazandırdığı gibi hem karakterleriniz hem de okurlarınız için risk oluşturan unsurları farklılaştırır.
5. Güçlü bir görsel dil oluşturun
Okurlar üzerinde etki bırakacak, referanslarını tarihten ve yaşamdan alan güçlü bir görsel dil oluşturun. Örneğin Damızlık Kızın Öyküsü’ndeki distopik Gilead’daki kostümlerin kaynağı Old Dutch Cleanser reklamında yüzü görünmeyen bir kadının giydiği kapüşonla tamamlanan elbisedir.
6. Kendi kurallarınıza bağlı kalın
Spekülatif kurmaca da tıpkı diğer kurmacalara gibidir: kendiliğinden ilgi çekici değildir. Dolayısıyla kendi kuralları dahilinde makul ve gerçekçi bir hale getirilmesi gerekir. Mesela Margaret Atwood, Jonathan Swift’in ünlü eseri Gulliver’in Seyahatleri’ni örnek olarak kullanır: Önce belli bir at ırkının daha erdemli olduğuna dair bir kural oluşturduysanız o inandırıcı ve dayatmacı dünya illüzyonunu bozmadan kötücül bir at karakteri yaratamazsınız.
7. Büyük eserleri okuyun
Spekülatif kurmacanın neler anlatabileceği konusunda bir fikir edinmeniz için Margaret Atwood’un önerdiği kitaplar:
R.U.R. - Karel Capek (1921)
Cesur Yeni Dünya - Aldous Huxley (1932)
Dünyalar Savaşı - H.G. Wells (1897)
Zaman Yolcuğuluğu - H.G. Wells (1895)
Donovan’s Brain - Curt Siodmak (1942)
Gulliver’in Seyahatleri - Jonathan Swift (1726)
1984 - George Orwell (1942)
Biz - Yevgeny Zamyatin (1924)
Ele almak istediğiniz toplumsal meselelerin bir listesini çıkarın. Bunlar içerisinde hikâyenize dahil etmek istediğini konular olabilir. Spesifik olun. Alternatif bir düzen yaratıyorsunuz ve orada her şeye yer yok. Hangi meseleyi ya da keşfi hayata geçirmek istersiniz, karar verin. Her şeyin küresel olarak anlam ifade etmesi gerekmez. Gerçeklik kadranında yapacağınız değişiklikler mevcut risklerin tamamını artırmaya ya da azaltmaya hizmet edebilir. Listenizdeki maddelerden birini alıp bu konu ya da olayın etrafında bir grup karakter oluşturun. Bütün karakterlerinizin olayla doğrudan ilgisi olması gerekmez. Spekülatif kurmaca okurları toplumsal olayların dolaylı yollarla keşfinden hoşlanır. Ve son olarak hangi karakteri ele alırsanız alın, her birinin kurmacanızdaki olayları birebir hissetmesi ve sonuçlarıyla müzakere etmesi gerektiğini unutmayın.
Çeviren: Fulya Kılınçarslan






