C. S. Lewis: Gerçek Arkadaşlık Üzerine
12 Temmuz 2019 İnsan Felsefe

C. S. Lewis: Gerçek Arkadaşlık Üzerine


Twitter'da Paylaş
0

“Arkadaşlık birinin diğer bir kimseye Ne! Sen de mi? Bir tek ben öyle düşünüyorum sanıyordum, demesiyle doğar.” – C. S. Lewis

Emerson’a göre iki kişinin bir duygu ya da düşünceyi paylaşması kadar güzel bir şey yoktur. Ancak Emerson’ın tabiriyle “iki ruhun bir duygu ya da düşüncede buluşması”nın kalbinde tam olarak ne yer alır?

1960 tarihli kitabı The Four Loves’da (Dört Aşk) C. S. Lewis, Aristotle’ın bıraktığı yerden devam ediyor ve yakın insan ilişkilerini dört farklı kategoride inceliyor: Sevgi, Eros, Merhamet ve Arkadaşlık. Sevgi temelde yer alır ve dışavurumcu bir tutum sergiler. Eros ise tutkuludur ve bazen yok edici bir güce sahiptir. Merhamet en yüce ve özverili sevme biçimidir. Son olarak arkadaşlık, aralarında en zor bulunanı, en az kıskançlık yaratanı, en derin ve güçlü bağdır.

C. S. Lewis şimdiye kadar yazılmış en güzel paragraflardan birinde arkadaşlığın diğer sevme biçimlerinden nasıl ayrıldığından bahsederken şu soruyu soruyor: “Aynı gerçeği görebiliyor musunuz?”

Âşıklar yalnız bırakılmak isterler. Arkadaşlar ise ellerinde olmadan yalnızlığı, kendileri ve ötekileri arasındaki duvarı hissederler:

“Gerçek Arkadaşlık ortamında bulunan bireylerden her biri olduğu kişidir: Kendi dışında hiçbir şeyi temsil etmez. Kimse ötekinin ailesi, mesleği, ait olduğu sınıfı, gelirini, ırkını ya da öz geçmişini dikkate almaz. Tabii ki zamanla bunları öğrenirsiniz, ancak gelişigüzel bir şekilde. Azar azar, bir örneği ya da benzetmeyi desteklemek için açığa çıkarlar, asla kendilerine hizmet etmezler. İşte bu Arkadaşlık’ın krallara layık olan tarafıdır. Bağımsız eyaletlerin prensleri gibi, statümüzden arınarak kimseye ait olmayan topraklarda buluşuruz. Bu tarz bir sevgi yalnızca fiziksel bedenlerimizi değil ayrıca aile, iş, geçmiş ve bağlantı kavramlarını görmezden gelir. Evdeyken “Peter” ya da “Jane” olmaktan çıkarız, bir karaktere bürünmemiz gerekir: Karı ya da koca, kardeş, şef, iş arkadaşı… Arkadaşlarımızın yanında bu geçerli değildir. Serbest bırakılmış ve yalınlaştırılmış akılların ilişkisidir Arkadaşlık. Eros çıplak bedenlere, Arkadaşlık çıplak kişiliklere sahiptir.

Eğer beni yanlış anlamazsanız bu sevgi çeşidinin mükemmel nedensizliğine ve sorumsuzluğuna değineceğim: Kimseye arkadaşlık etmek zorunda değilim ve kimse de benim arkadaşım olmak zorunda değil. Hiç kimse bu talepte bulunamaz. Arkadaşlık felsefe, sanat ve evren gibi gereksizdir. Hayatta kalmak için gerekmez, ancak hayata değer katan odur.”

Çeviren: Aslı İdil Kaynar

(Brainpickings)


Twitter'da Paylaş
0

YORUMLAR


İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR