Düşündüğümüz anda aklımıza ilk gelen, sadece edebiyatta değil yazdıkları dillerde de kalıcı izler bırakan on büyük yazar.

Latince - Publius Vergilius Maro

Vergil, edebiyat tarihinin en katı mükemmeliyetçilerinden biri. Aeneis romanını günde sadece üç satır yazarak tamamladı. Çok yavaş ilerledi çünkü günde üç satır yazmaktan daha iyi bir yol olmadığından emin olmak istiyordu. Latince’de bağımlı ya da bağımsız bir cümle birkaç istisna dışında istenilen sözcük dizimiyle yazılabilir. Bu sayede şair anlamı hiç değiştirmeden şiirin tonlamasını belirlemekte özgürdür. Vergil, mümkün olan her seçeneği düşünüyordu.

Eski Yunanca (Grekçe) - Homeros

Eğer bir sıralama yapsaydık, Homer birinci sırada olurdu. Antik Yunan neredeyse İlyada ve Odyssey destanları üzerine kurulmuştur. Her iki destan da Truva savaşları üzerinedir. Bunlardan, Homeros’un gençliğinde yarattığına inanılan İlyada, Truvalılara karşı savaşan Yunanları anlatmaktadır. Bunlar Homer’ın geriye kalan sadece iki eseri, daha fazlası olsaydı muhtemelen Batı edebiyatı tamamen Homer üzerine kurulurdu.

Fransızca - Victor Marie Hugo

Fransızlar uzun zamandır kalın romanlara hayran, mesela en uzunlarından biri olan Marcel Proust’un Kayıp Zamanın İzinde romanı. Ancak Hugo, 19. yüzyılın en büyük şairlerinin zirvesi olarak hatırlanır. Notre Dame de Paris ve Les Misérables gibi iki büyük opera yazdı. Bunlardan bir tanesi Notre Dame’ın Kamburu olarak bilinir ve Disney versiyonu gibi mutlu bir sonu yoktur. Les Misérables ise fanatikçe kanuna bağlılığın klasik öyküsüdür, dünyada en çok yardıma ihtiyacı olan sefillere yardımcı olan neredeyse hiçkimse yoktur.

İspanyolca - Miguel de Cervantes

Don Kişot adlı eseriyle romanın babası olarak anılır. Ayrıca kısa öykülerden oluşan bir derleme, La Galatea ve  The Travails of Persiles and Sigismunda adında iki aşk romanı yazmıştır. Gerçek adı Alonso Kişot olan ana karakter sürekli şövalye hikâyeleri okur ve zamanla dünyayı şövalye hikâyelerinde olduğu gibi görmeye başlar. Bir gün aklını iyice yitirir ve kendini son şövalye sanar. Kitabın İl bölümünden on yıl sonra yayınlanan ikinci bölüm, muhtemelen modern edebiyatın ilk çalışmasıdır. Karakterler, kitabın ilk bölümde yazılan Don Kişot’un geçmişi hakkında her şeyi biliyorlar.

Flemenkçe - Joost van den Vondel

Vondel Hollanda’da tüm yazarların üzerinde saygı görüyor. Hollanda edebiyatının altın çağının zirvesinde bir şair ve oyun yazarıydı. En tanınmış oyunu Gijsbrecht van Amste,l Amsterdam’daki şehir tiyatrosunda 1683-1968 yılları arasında her sene yıl başı akşamlarında oynandı. Oyun ana karakteri olan Gijsbrecht IV’ün asaletini ve ailesinin onurunu geri kazanmak için bölgede kurduğu baronluk hikayesini anlatıyor. Ayrıca, Joannes de Boetgezant isimli, John’un hayatını anlatan, bir başyapıt yazdı.

Portekizce - Luis Vaz de Camoes

Camoes bugün Portekiz’in ozanı olarak hatırlanıyor. Diğer Avrupa dilleriyle eşit mükemmlikte şiirler yazmıştır ve en büyük eseri Os Lusíadas’tır. Lusíadas, günümüz Portekizinde Lusitania bölgesinde yaşayan insanlara atıfta bulunur. Şiir yeni kültürleri keşfetmek, fethetmek ve kolonileştirmek için yapılan tüm Portekiz deniz seferlerini anlatıyor. Homeros’un Odyssey’sine benziyor ve Camoes, Homer ve Vergil’i birçok kez onurlandırıyor.

Almanca - Johann Wolfgang von Goethe

Bach olmadan Alman müziğinden Goethe demeden Alman edebiyatından söz edemezsiniz. Goethe’den sonra gelen her büyük yazar ya onun hakkında yazdı ya da onun fikirlerini kendi kariyeri ve stilini bulmak için kullandı. Dört roman, binlerce şiir, kurgu dışı yazılar ve bilimsel makaleler yazdı. Tartışmasız en ünlü eseri de Genç Werther’in Acıları’dır. Genç Werther’in Acıları, baş karakter olan Werther’in intihara neden olan karşılıksız aşkını anlatıyor. Kitabın bölümleri mektuplar şeklindedir ve roman son bir buçuk yüzyıldan beri çok popülerdir.

Rusça - Alexander Sergeyevich Pushkin

Günümüzde Pushkin, Batı Avrupa anlayışında Rusya’da yazılmış edebiyatın aksine, tamamen Rus edebiyatının karakterini yansıtan edebiyatın babası olarak anılıyor. Pushkin öncelikle şair olmasına rağmen her türde yazdı ve başyapıtları Boris Godunov ve Evgeny Onegin’dir. Birincisi oyun, ikincisiyse romandır. Onegin, tamamen sonelerle yazılmış ve Pushkin bu çalışmasını  Petrarch, Shakespeare ve Edmund Spenser’in sonelerinden ayırmak için yeni bir sone biçimi yaratmıştır.

İtalyanca - Dante degli Alighieri

Dante, zamanının çeşitli İtalyan diyalektlerini bugünün modern İtalyancası haline getirdi. Toskana diyalekti, Dante Floransa’da doğduğu için, İlahi Komedya tüm zamanların en iyi edebi eseri olduğu için İtalya’nın standart diyalekti haline gelmiştir. Dante, başka denemeler ve şiirler de yazdı, bunlardan biri olan De Vulgar Eloquent de İtalyanca’nın Latince gibi modern bil dilde konuşulmasının önemi hakkında.

İngilizce - William Shakespeare

Shakespeare’in eserlerinin, sonelerinin, oyunlarının ve şiirlerinin altında yatan gerçek deha alaycılığından gelmektedir. Her zaman insanlığın ahlaki değerlerini yüceltir ancak bu ilkeler mükemmel bir dünya ile ifade edilir; oysa Shakespeare “doğaya ayna tutuyor”, böylece hiçbir seyirci aşağılamadığından şikayetçi olamıyor çünkü biz Othello, Hamlet, Lear, Brutus, Beatrice ve Benedick’iz. Onlar olabileceğimizin en iyisi.

Çeviren: Yaprak Sayın

(ListVerse)